toryum Nedir

toryum 1828 yılında isevçli kimyacı j.j.berzelius buldu. 1880 li yıllardan bu yana ise lüx lambalarında ışık olarak kullanılmaktadır.türkiye'de ise ilk defa hüseyin kaplan isimli bir mühendisin ort Aya çıkardığı bilinir.

toryum 21. yüzyılda en stratejik Nükleer ve enerji maddesi olması muhtemeldir.2005 yılına kadar yapılması planlanan yeni tip enerji santralleri gerçekleşirse toryum dünya'nın bir numaralı elementi olacaktır.eğer toryum enerji üretiminde kullanılan bir Element olarak kullanılırsa bunun anlamı trilyonlarca varil petrole eş değer bir enerji üretimi meydana gelecektir.

toryum tabiatta Yüz on kadar elementten biridir, saflaştırıldığında Alüminyum, çelik görünümündedir.

toryumun rezervleri
Dünyanın tespit edilebilen bir milyon iki yüz bin tordur, bunun ise yedi yüz seksen dokuz bin tonu Türkiye de bulunmaktadır. türkiye de bulunan toryum rezervleri eskişehir, sivrihisar, beypazarı, kızılcaören, malatya ve sivas'tadır.

türkiye'nin dışında ise avustralya'da, hindistan'da,norveç'te, abd'de, kanada'da, güney afrika'da, brezilya'da bulunmaktadır.

toryumun işlenmesi ve teknolojisi
toryumu halen işleyen ve mamul hale getiren her hangi bir işletme mevcut değil ise de; toryum'un çevrecilerden menfi tepki almayan, temiz bir enerji kaynağı olması, gerekli teknolojik gelişme sağlandığında, bir çuval toryum ile belkide bir ülkenin ısıtılması ve enerji ihtiyacının giderilebilecek olması, toryum'un bilim adamları tarafından üzerinde çalışılması gereken bir element olması için yeterlidir.

bor'da olduğu gibi, toryum içinde ham olarak üretip mamul olarak almamak için türkiye en kısa zamanda gerekli tedbirleri almalıdır. türkiye'de araştırma ve geliştirme, yani ar-ge için 40 veya 50 milyon dolar gibi bir paranın bütçeden ve başka kaynaklardan ayrılması yeterli olmaktadır. ayrıca gerekli nükleer santraların kurulması için ise yüz milyar dolar gibi bir par aya ihtiyaç olduğundan bahisle, ilim adamları bu paranın yatırılamayacağından endişe etmektedirler. halbuki bir körfez savaşı için bu ülke l80 milyon dolar gibi par ayı gözden çıkarmış veya kaybetmiş, gap için bir ona yakın parayı har camı ş, gümrük birliğine 60-80 milyar dolar civarında paranın gitmesine Göz yummuş, bankaların içinin boşaltılması sırasında 40-50 milyar dolar gibi bir parayı mudilere bütçeden ödenmesine

göz yummuş bir devlet, ülkenin yüz yıl gibi bir zaman enerji ihtiyacını karşılayacak bir yatırıma haydi, haydi teşebbüs etmelidir diye düşünüyorum.

ülkemiz bu miktar yani yüz milyar dolar bir parayı gerektiğinde kredi olarak bulmak zorundadır. çünkü; elimizde bulunan toryum sayesinde bütün iç ve dış borcumuzu beş yüz küsur defa ödeyecek bir potansiyele sahiptir. toryum türkiye'nin enerji sorununu tamamen çözecek bir miktardadır.

düşünün dünyanın gözdesi bir potansiyele sahip bir maden ve dünyada çıkan m adenin yarısından fazlası türkiye'de bulunuyor.ne müthiş bir şey, ancak; gerekli teknolojik bilgi ve yatırım yapılmış olsun, 21. yüz yılın süper ülkesi türkiye!…

üstelik deneme reaktörü kurmak için sadece bir milyar dolar gibi az bir paraya ihtiyaç var.çünkü avrupa bunun ön çalışmalarını bitirmiş ve prototip reaktörleri kurma aşamasına gelmiştir.halen avrupa'da 12 adet ülke 1954 yılından bu yana cern laboratuarında çalışmalar yapılmaktadır.şimdi ise 20 avrupa ülkesi bu nükleer araştırma merkezi cern' de birlikte bulunmakta, ne yazık biz bu laboratuarda yokuz.türkiye mutlaka bu teknolojik birliktelikten ve bilgiden istifade etmelidir.çünkü toryumu enerjiye dönüştürebilecek reaktörler ve teknoloji cern de var

ayrıca hindistan toryum ile ilgili nükleer santraların prototipini yapmış,ulusal program hazırlamaktadır. rusya ile ermenistan bile bu konuda çalışmalar yapmaktadır.

üzücü olan şu ki türkiye'de bu konuda çalışma ve araştırma yapan, bilgisi olan çok az bir bilim adamı potansiyeli vardır.bunlar bir elin parmakları kadar ya vardır yada yoktur.

bunlardan tesbit edebildiğimiz isimleri ise birlikte sıralayalım.boğaziçi üniversitesinden prof. dr.engin arık,osmangazi üniversitesinden prof. dr. muammer kaya,erol üçer,prof dr ahmet ercan, istanbul teknik üniversitesinden prof dr şarman gençay, prof dr d.ali ercan ve adını tespit edemediğimiz birkaç ilim adamı daha, o kadar…

yapılması gerekenler
ülkemizin geri kalması, teknolojik seviyede geri olması, tamamen bize ait bir eksikliktir. çünkü bizim tröst durumunda bulunan dev yatırım şirketlerimiz, devletimizin kurmuş bulunduğu devasa kit'lerimiz kuruluş aşamasında bir defaya mahsus olarak kurulur ve bundan sonra bir daha -genellikle- teknolojik yenileme ve yatırım yapılmaz.bir süre sonra hantallaşır ve bizim işletmeler kar edemez duruma gelir. devletin sırtında çekilemez bir yük olur.bunun sebebi gerek devlet iktisadi kurumlarının ve gerekse özel üretim şirketlerinin ar-ge için gerekli yatırımı yapmamış olmalarıdır. dünya çapında dev şirketler yıllık gelirlerinin oldukça hatırı sayılır bir kısmını ar-ge için ayırmakta ve sürekli teknolojilerini yenilemektedirler.

türkiye'de gerekli ar-ge çalışmaları yapılmadığından bizim sanayi ve üretim araçlarımız daima, yabancı Teknolojiyi ithal etmek ve satın aldıkları teknolojinin gelişmişinin yerine genellikle eskimişini, Ekonomik değerini yitirmişini almaktadırlar.

ülkemiz bir an önce, ar-ge için gerekli hukuki, ekonomik ve teknolojik atılımları yapmalı ve bir an önce dünya teknolojik seviyesini yakalamalıdır. aksi halde bor'da olduğu gibi toryum madeni içinde yabancının teknolojisine ve insafına muhtaç durumda kalır ve yok pahasına elimizdeki zenginlikleri hasımlarımıza vermek zorunda kalırız.

toryum=petrol= uranyum toryum uranyum'un alternatifi bir enerji kaynağıdır. toryum uranyum gibi patlama riski olmayıp, çevreci ve temiz bir enerji kaynağıdır. toryumun atıklarını radyoaktif olmayan elementlere dönüştürmek mümkündür. toryum türkiye'nin enerji sorununu tamamen ve yüz yıl süre ile çözebilecek bir enerji kaynağıdır. toryum ülkemiz için 120 tirilyon dolar gibi bir ekonomik değer ifade etmektedir. toryum petrolden ve uranyumdan daha temiz ve çevreci bir enerji kaynağıdır. toryumun dünyadaki toplam rezervinin yarısından fazlası ülkemizdedir ve dünya türkiye'ye toryum konusunda mecburdur.

sonuç
abd'nin, orta doğuda takip ettiği işgalci siyasetin sebeplerinden ve en önemlilerinden birisinin ülkemizin tabii zenginliklerinin ve bizim bu konudaki duyarsızlığımız olduğunu düşünüyorum.çünkü; dünya da kullanılabilir enerji büyük oranda tükenmeye yüz tutmuş, ve ekonomik değerini kaybetmeye başlamıştır. mutlaka zengin ve sömürgeci ülkeler zenginliklerini ve iktidarlarını devam ettirmek için yeni güç ve enerji kaynaklarına muhtaçtırlar. bu enerji ve güç kaynaklarını da gören gözler için aramaya gerek yoktur.

abd ırak halkının kara kaşı ve kara gözü için ırakta milyarlarca dolar para ve yüzlerce askerini telef etmemektedir. bunun bir tek sebebi vardır gücünü ve sömürüsünü devam ettirmektir.yoksa ırakta saddam'ın zulmü george w. bush'u hiç mi hiç ilgilendirmez.

asıl hedef gelecekte güç ve iktidarın devamını sağlayacak enerji kaynaklarının ele geçirilmesidir, bunun paylaşılmasıdır.

yapılması gereken ise ülkemizin aydınları, bilim adamları, devletimizi idare eden devlet adamlarımız, birlikte gerekli yatırımlar için hazırlıkları,yapmalı, ar-ge için gerekli yatırımları yapmalı, gerekli teknolojiyi temin edip bizim olan zenginliklerimizin üzerinde güçlü ve mutlu bir türkiye'nin kurulması için kolları sıvayıp çalışmalıdırlar.milletimizin bu konudaki katkısı ne ise milletimiz bunu yapmaya yazırdır. aksi halde; hangi sömürgeci ülkeye zenginliklerimizi teslim edeceğime karar vermeliyiz.

toryum
yüksek sıcaklıklarda Magnezyumun direncini artırmak amacıyla alaşımlarda, Elektronik cihazlarda ve aydınlatmada tungsten filamanların kaplanmasında, yüksek ısıya da Yanıklı potaların yapımında, yüksek kaliteli Kamera merceklerinde, nükleer teknolojide kullanılmaktadır.

nükleer enerji ve toryum
toryum tek başına nükleer Yakıt olarak kullanılamaz. fertil bir izotop olan th-232'nin bir nötron yutarak fisyon yapabilen bir izotop olan u-233'e dönüştürülmesi gerekir. th-232'nin düşük enerjili nötronlarla tepkimesi (nötron yutumu) sonucunda önce daha az kararlı olan th-233 oluşmaktadır. th-233 ise, 23 dakika içinde, bir beta parçacığı yayarak pa-233'e (protaktinyum) dönüşmektedir. pa-233, 27 gün içinde, yarılanma süresi 163.000 yıl olan fisil u-233'e dönüşmektedir. böylece aşağıdaki şekilde görüldüğü gibi th-232, u-235 veya pu-239 gibi başka bir fisil maddeyle üretkenlik döngüsüne başlamaktadır.

toryum, uranyum karışık yakıtlar, uranyum yakıtına göre daha az plütonyum üretir. ayrıca yüksek yanma oranında çalışabilir, bu da yakıtın reaktörde kalma süresini yani yakıt yeniden yükleme periyodunu uzatarak tesis kapasite faktörünün artmasına katkı sağlar.

toryumlu yakıt denemeleri 1960 yıllarının ortalarında başlamış olmasına rağmen güç reaktörlerinde kullanılmasına 1976 yılında başlanmıştır. almanya, hindistan, japonya, rusya fed., ingiltere ve abd'de araştırma/geliştirme çalışmaları bulunmaktadır. bugüne kadar yapılan çalışmalar aşağıdaki şekilde özetlenebilir;

almanya'daki arbeitsgemeinsch aft versuchsreaktor gmbh (avr) reaktöründen geliştirilen 300 mwe gücündeki toryum yüksek sıcaklık reaktörü (thorium high temperature reactor-thtr) reaktörü, yarısından fazlası th/u (yüksek zenginlikli uranyum) yakıt içeren 674.000 adet küresel yakıtla 1983-1989 yılları arasında işletilmiştir.

almanya'daki avr reaktöründen geliştirilen ve 1976-1989 yılları arasında işletilen fort st vrain reaktörü abd'deki toryumlu yakıt kullanan tek ticari nükleer reaktördür. yüksek sıcaklıklı, grafit moderatörlü, Helyum soğutmalı bu reaktör, th/u (yüksek zenginlikli uranyum) yakıtla 330 mwe güçte çalıştırılmıştır. bu reaktörde yaklaşık 25 ton toryum kullanılmıştır.

toryum tabanlı yakıtların basınçlı su reaktörlerindeki kullanımının incelenmesi amerika'daki shippingport reaktöründe gerçekleştirilmiştir. bu reaktörde fisil malzeme olarak u-235 ve pu kullanılmıştır. bu incelemede, toryum kullanımının işletme stratejisi veya reaktör kalbi güvenlik marjlarını etkilemediği sonucuna varılmıştır. 1977-1982 yılları arasında hafif sulu üretken reaktör konsepti de bu reaktörde başarıyla denenmiştir.

almanya'daki 60 mwe lingen kaynar sulu reaktöründe th/pu tabanlı yakıt test elemanı kullanılmıştır.

zengin toryum kaynaklarına sahip olan ve nükleer teknolojisini toryuma dayalı olarak geliştirmeyi planlayan hindistan'ın üç aşamalı nükleer programı bulunmaktadır.

ağır sulu reaktörde doğal uranyum kullanarak plütonyum (pu) üretmek: basınçlı ağır su reaktörleri (pressurised heavy water reactor-phwr), halen 12 adedi işletmede, 6 adedi inşa halinde olup yenileri de planlanmaktadır.

hızlı üretken reaktörde plütonyum ve toryum kullanarak u-233 üretmek: kalpakkam'da hızlı üretken test reaktörü (fast breeder test reactor-fbtr) ile hızlı üretken reaktör (fast breeder reactor-fbr) programı başlamıştır. ayrıca 500 mwe güçte prototip hızlı üretken reaktörün tasarımı tamamlanmış olup düzenleme kurulunca inşa onayı verilmiştir. söz konusu ünitenin 2010 yılında işletmeye alınması beklenmektedir. bu tesiste mevcut phwr'lerden çıkan uranyum-plütonyum yakıtı ile u-233 üretmek üzere toryumun kullanılması amaçlanmaktadır.

ileri ağır sulu reaktörde veya hızlandırıcı güdümlü sistemde u-233 kullanarak enerji elde etmek: toryum tabanlı reaktörler, 30 kwth güçteki kamını araştırma reaktörü halen işletmede olup 300 mwe güçteki ileri ağır sulu reaktör (advanced heavy water reactor- ahwr) geliştirme aşamasındadır.

günümüzde geliştirilmekte olan yenilikçi nükleer fisyon teknolojilerinde de toryum ö nemli bir yere sahiptir. kanada tarafından geliştirilen yeni nesil candu reaktörü (candu-x), rusya tarafından geliştirilen gaz türbinli modüler helyum reaktörü (gas turbine modular helium reactor, gt-mhr), japonya-rusya ve abd tarafından geliştirilen fujı eriyik tuz reaktörü (fujı molten salt reactor), güney Afrika tarafından geliştirilen ç akıl yataklı modüler reaktör (pebble bed modular reactor, pbmr), rusya, israil ve abd tarafından geliştirilen radkowsky toryum yakıtlı reaktör (radkowsky thorium fuel reactor, rtfr) ve avrupa ülkeleri tarafından geliştirilen enerji yükseltici (energy amplifier) Teknolojileri yakıt çevrimlerinde toryuma yer veren teknolojiler olarak göze çarpmaktadır.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>